بازار خودرو شاهد کاهش چشمگیر شکاف قیمتی میان کارخانه و بازار است. آمارها نشان میدهد میانگین اختلاف قیمت در محصولات ایرانخودرو به ۶ درصد رسیده که منجر به افت ۷۵ درصدی متقاضیان و تخلیه رانت شده است؛ با این حال، در محصولات سایپا همچنان فاصله قیمتی و انگیزههای سوداگرانه تداوم دارد.
به گزارش خودروفارسی، به گزارش منابع خبری، بازار خودرو در هفتههای اخیر شاهد تغییرات معناداری در رفتار قیمتی بوده است که نشاندهنده کوچکتر شدن فاصله میان قیمت کارخانه و بازار آزاد است. بررسیها حاکی از آن است که جذابیت خرید خودرو با هدف کسب سود از اختلاف قیمت، بهویژه در محصولات ایرانخودرو، به شکل محسوسی کاهش یافته و آخرین طرحهای فروش با افت شدید متقاضیان روبهرو شده است. کارشناسان این روند را نشانه تخلیه رانت ناشی از قیمتگذاری دستوری میدانند که پیش از این عمدتاً نصیب واسطهها میشد.
کاهش شدید اختلاف قیمت کارخانه و بازار
آمارهای استخراج شده از وضعیت محصولات دو خودروساز بزرگ کشور نشان میدهد که میانگین اختلاف قیمت کارخانه و بازار در محصولات ایرانخودرو از حدود ۶۵ درصد در اردیبهشتماه به حدود ۶ درصد تقلیل یافته است. در همین حال، محصولات شرکت سایپا نیز کاهش شکاف قیمتی را تجربه کرده و این فاصله از ۸۵ درصد به ۶۵.۲ درصد رسیده است. با این حال، تحلیل دادهها نشان میدهد که این روند در تمامی محصولات یکسان نیست؛ به طوری که در محصولات ایرانخودرو رانت قیمتی تا حد زیادی تخلیه شده، اما در محصولات سایپا همچنان انگیزههای سوداگرانه به دلیل فاصله قیمتی بالا وجود دارد.
جزئیات شکاف قیمتی در مدلهای ایرانخودرو و سایپا
در جزئیات بررسی مدلهای مختلف، پژو ۲۰۷i اتوماتیک سقف فلزی با اختلاف ۱۲.۴ درصدی (قیمت بازار ۲ میلیارد و ۴۰۰ میلیون تومان در مقابل قیمت کارخانه ۲ میلیارد و ۱۳۴ میلیون تومان) بیشترین شکاف قیمتی را در ایرانخودرو دارد. در مقابل، خودروی سورن پلاس XU7P با اختلاف تنها ۳۰ میلیون تومانی، کمترین فاصله قیمتی (۱.۹ درصد) را ثبت کرده است. در محصولات سایپا اما شرایط متفاوت گزارش شده و خودروی شاهین G همچنان با ۷۵ درصد و اطلس S با حدود ۵۷ درصد اختلاف قیمت نسبت به کارخانه در بازار معامله میشوند.
عوامل موثر بر افت تقاضا و رکود در بازار حواله
گزارشهای میدانی از افت ۷۵ درصدی تعداد متقاضیان در سیزدهمین طرح فروش ایرانخودرو خبر میدهند؛ به گونهای که تعداد ثبتنامکنندگان از ۶ میلیون نفر در مرحله قبل به حدود ۱.۷ میلیون نفر کاهش یافته است. این کاهش تقاضا تنها ناشی از افت رانت نبوده و عواملی همچون افزایش قیمت کارخانهای، کاهش قدرت خرید خانوارها، رکود معاملات و کمبود نقدینگی در این روند نقش کلیدی داشتهاند. همچنین وضعیت بازار حواله خودرو نیز حاکی از کاهش جذابیت سوداگری است؛ حوالههایی که پیشتر با مبالغ گزاف معامله میشدند، اکنون با قیمتهایی بین ۲۰ تا ۵۰ میلیون تومان نیز خریدار چندانی ندارند.
ضرورت تقویت قدرت خرید مصرفکنندگان واقعی
در نهایت، اگرچه کاهش فاصله قیمتی میتواند منجر به بهبود وضعیت مالی خودروسازان و هدایت منابع به سمت تولید شود، اما به معنای افزایش دسترسی مصرفکنندگان واقعی به خودرو نیست. با توجه به رشد قیمتهای کارخانهای، بسیاری از متقاضیان توان خرید خود را از دست دادهاند و کارشناسان معتقدند بازگشت تعادل واقعی به بازار مستلزم تقویت قدرت خرید از طریق تسهیلات کمبهره و ابزارهای اعتباری نظیر لیزینگ است.
